پیش بینی دلار در سال ۱۴۰۰ : ماموریتی غیر ممکن !

پیش بینی قیمت دلار آمریکا در سال ۱۴۰۰ شمسی که آخرین سال قرن پر فراز و نشیب چهاردهم هجری شمسی است، در صدر پر جست و جوترین کلید واژه های ایرانیان در موتورهای جست و جو قرار دارد. قیمت دلار و قیمت طلا و قیمت خرید مسکن، معمولا از مهم ترین موضوعاتی است که در پایان هر سال، ایرانیان به دنبال تحلیل ها و ارزیابی ها درباره آن هستند و گاها برای رسیدن به تحلیل هایی از طالع بینی و فال و تقویم قمر در عقرب نیز بهره میگیرند.

البته وضعیت عدم ثبات در اقتصاد سیاسی کشور به گونه ای است که بسیاری از تحلیل ها، نادرست از آب در آمده و قابل اتکا نیست. کمتر کسی گمان میکرد که از سال 1397 تا اواسط سال جهش تولید، قیمت دلار از حوالی 3000 تومان به کانال 35000 تومان وارد شود و بیش از 1000 درصد رشد را در کمتر از 24 ماه تجربه کند که در ده دولت بعد از انقلاب بی سابقه بود.

حتما بخوانید : آخرین وضعیت ۳۶ سهم پرتفو سهام عدالت در اسفند ۹۹

در تاریخ پر فراز و نشیب دلار در بعد از انقلاب اسلامی، هیچ گاه دلار آمریکا حتی در زمان جنگ هشت ساله تحمیلی که طولانی ترین نبرد قرن بیستم اعلام شد، دلار رشد 10 برابری را در کمتر از 3 سال تجربه نکرده بود. این رشد عجیب و غریب، طوفانی در اقتصاد کشور به راه انداخت به گونه ای که بعضی کالا ها را با قیمت های غیر قابل تصور همراه کرد. گوشت کیلویی 100 هزار تومانی و مرغ کیلویی 35000 تومانی و پراید بالای 110 میلیون تومان و سکه بالای 16 میلیون تومان!

اگر این قیمت ها در دهه نخست ایران عصر ۱۴۰۰ شمسی شکسته شود، تبدیل به بخشی از تیکه های ادبیات گفتاری ایرانیان در سال های آینده خواهند شد. تیکه هایی که روایت گر اوج وخامت اوضاع اقتصادی کشور در اوج تحریم های ظالمانه رهبران کاخ سفید در برابر ایران است. در نیمه دوم سال 99، مسکن و طلا با ارز بالای 28 هزار تومان در حال معامله شدن بود اما بورس با قیمت های دلار کمتر از 15 هزار تومان! به نظر می رسد عقب ماندگی بورس که همواره با تاخیر نسبت به رشد دلار، واکنش نشان داده است، تا حدی در نیمه اول سال ۱۴۰۰ جبران شود.

تکنیکال دلار : حرکت به سمت 50 هزار تومان

نکته قابل توجه اینست که در نمودار اکثر نمادهای بورسی و دلار ، شاهد تشکیل واگرایی شدید و شکست خط روند نزولی هستیم و فاصله‌ها با حد ضرر بسیار کم شده یعنی معامله‌گران می‌توانند با قدرت بیشتری خرید کنند. در مجموع ریسک سرمایه‌گذاری بسیار پایین آمده است و این خبر خوبی برای خریداران سهام در سال ۱۴۰۰ است.

تکنیکال دلار آمریکا را در روزهای پایانی سال 99 در عکس بالا شاهد هستید. منحنی قیمت دلار آمریکا در یک کانال صعودی در حال حرکت است. مرتب در داخل کانال، کف و سقف هایی را دیده است که با اعداد 1 تا 4 نشان دادیم. جای شگفتی نیست که سقف بعدی این کانال چند ساله دلار آمریکا همانطور که در دایزه قرمز رنگ نشان داده ایم، سقف دیگر کانال یعنی عدد 5 باشد که دلار در این نقطه روی 50 هزار و 500 تومان قرار میگیرد. دلار با اندکی کش و قوس آماده عبور از اهداف  35 هزار و 40 هزار تومان و لمس 50 هزار تومان به شرط عدم نفوذ به زیر 21 هزار تومان است.

منحنی دلار آمریکا از سال 2004 تا 2021 را در عکس بالا مشاهده می کنید. دلار همواره روند صعودی در یک کانال بلند مدت داشته است و به نظر می رسد همانطور که در عکس قبلی دیدیم، رشد بالای 40 هزار تومانی برای آن، متصور است.

به گزارش اقتصاد شهروند ، دلار آمریکا در روزهای پایانی سال 1399 شمسی در حالی بالای 25 هزار تومان جا خوش کرده است که بازار سرمایه کشور هیچ تناسبی با این عدد ندارد. بسیاری از سهام بورس ایران که با دلار زیر 4000 تومان و زیر 10 هزار تومان ساخته و مشغول به فعالیت هستند، واکنشی به دلار بالای 25000 تومان روزهای پایانی اسفند نشان نمی دهند و با وجود تورم چند صد درصدی در بها کالا و خدمات در سال 99، همچنان با استراتژی ریزش دستوری و سرکوب قیمتی بورس، در صف های فروش میلیونی قفل شده اند.

(نمودار شاخص کلف بورس ایران در اسفند 99 که افت بیش از 50 درصدی را در 6 ماه تجربه کرده است)

اقتصاد دستوری سبب شده که نه قیمت دلار نه قیمت سهام نه قیمت طلا و نه بسیاری از کالاها و خدمات کشور، شفافیت قیمتی نداشته باشد و این اوضاع را برای سرمایه گذار و کارآفرین داخلی و جذب سرمایه خارجی بسیار دشوار می کند. البته امیدواریم عرضه خودرو در بورس کالا و ثبات اقتصادی و سیاستگذاری در کشور در سال 1400 تا حدودی از بروز نوسانات بزرگ در این سال جلوگیری کند.

وقتی چشم انداز سیاسی و اقتصادی کشور و دورنمای سرمایه گذاری در آن، غیر شفاف و گنگ باشد، سرمایه تمایلی به اشتغال زایی ندارد و به دنبال راهکارهایی برای عدم ورود به اقتصاد و پیدا کردن محفل هایی برای سودآوری کم دردسر است که دلالی و اوراق بهادار دولتی با سود ثابت، از گزینه های پیش رو است.

بنابراین، تععجب آور نیست که در نزد بسیاری از تحلیلگران، به دلیل برگزاری انتخابات ریاست جمهوری 28 خرداد ۱۴۰۰ و دورنمای نامشخص پیوستن ایران به اف ای تی اف و لغو تحریم ها در دولت جو بایدن، آینده دلار در سال ۱۴۰۰ بسیار سخت و تقریبا ناممکن است.

پیش بینی دلار و روز 17 فروردین ۱۴۰۰

مجمع تشخیص مصلحت نظام در 17 فروردین ۱۴۰۰ شمسی احتمالا روی تراژدی اف ای تی اف به جمع بندی برسد. اگر اف ای تی اف تصویب شود و ایران به این کنوانسیون مالی بین المللی بپیوندد، بخشی از مشکلات پیش روی اقتصاد ایران کاهش خواهد یافت. اما مساله مهم اقتصاد ایران، صرفا اف ای تی اف نیست و لغو تحریم ها و جذب سرمایه خارجی با شفافیت مالی و روشن شدن دورنمای سیاسی و سیاست گذاری کشور، بخش دیگری از این ماجراست.

معاون اداره عملیات بازار بانک مرکزی در 11 اسفند 99 گفته بود که اگر ایران بتواند در سال ۱۴۰۰ شمسی روزانه 2 یلیون و 500 هزار بشکه نفت در روز بفروشد دلار در سال ۱۴۰۰ به حوالی 15000 تومان بازخواهد گشت. عددی که حسن روحانی نیز در نیمه دوم زمستان 99 بر تحقق آن تاکید کرده بود و با انتقادات بسیاری از سوی مجلس نیز همراه شد. اصلاحیه بودجه کل کشور در سال ۱۴۰۰ شمسی نشان می دهد که مجلس تحقق فروش 2.5 میلیون بشکه نفت را دور از انتظار تشخیص داده است.

اما و اگرهای فروش 2.5 میلیون بشکه نفت در روز

به گزارش اقتصاد شهروند ، این موضوع فروش نفت و قیمت دلار بیان گر این واقعیت است که اگر ایران به هر دلیلی موفق به فروش نفت 2.5 میلیون بشکه ای ر سال ۱۴۰۰ نشود، قیمت دلار بالای 25000 تومان تثبیت خواهد شد و طبق تکنیکالش، به سمت فتح قله تاریخی 35000 تومان و عبور از آن حرکت خواهد کرد.

نمودار تکنیکال دلار آمریکا از زمانی که در شهریور سال 1397 به سمت 19 هزار تومان رفت، مبین این واقعیت بود که روند دلار در کانال صعودی بلند مدت قرار دارد و دلار 50 هزار تومانی نیز دور از انتظار نیست! عددی که اگر در سال 1396 به مردم گفته می شد، غیر قابل باور بود. اما امروزه پیش بینی دلار 50 هزار تومانی در آینده نه چندان دور، غیر قابل تصور و غیر ممکن تلقی نمی شود.

نه ارزان شدن زیاد دلار آمریکا و نه گران شدن عجیب اما، دردی از اقتصاد ایران دوا نخواهد کرد. اگر چه گفته شده که دولت برای کسری بودجه، دلار و سهام را بالا پایین می کند، اما در بلند مدت، همین موضوع. نوک پیکان انتقادها را روانه دولت خواهد کرد و مشکلات اقتصادی را باز بیشتر می کند. دلار خیلی ارزان به معنی سرعت بخشیدن به خروج سرمایه از ایران است. دلار خیلی گران نیز واردات را مشکل می کند و تورم و بحران های شدیدی را فرا روی اقتصاد و جامعه قرار می دهد.

در اقتصاد ایران در سال آینده، تحریم و اف ای تی اف و سکان دار پاستور، نقش اساسی بازی می کنند. از شهریور ۱۴۰۰ شمسی به بعد قرار است ارز 4200 تومانی که از دیدگاه برخی منتقدان دولت، بخشی از مصیبت های اقتصاد غیر شفاف ایران را نمایندگی می کند، حذف شود. یعنی از مهر ۱۴۰۰، قیمت کالاهای اساسی با ارز 17500 تومان محاسبه می شود که خود سیگنال افزایش قیمت کالا و خدمات از نیمه دوم سال ۱۴۰۰ است. همین موضوع محرک افزایش قیمت ارز در صورت برقرار بودن تحریم و مشکلات آزادسازی منابع ارزی ایران در خارج از کشور است.

همانطور که معاون اداره عملیات بازار بانک مرکزی در اسفند 99 گفته است، وضعیت اقتصادی کشور در سال ۱۴۰۰ در وضعیت عدم قطعیت و نا اطمینانی قرار دارد و او به فعالان اقتصادی و کارآفرینی توصیه کرده است به دلیل وضعیت خاص اقتصاد کشور در این سال بهتر است با این افق نامشخص و مجهول، فعالیتی را در دستور کار خود قرار ندهند! توصیه صادقانه و تاسف آور برای اقتصاد کشوری که در دهه پنجم انقلاب قرار دارد.

حرف آخر ؛ خوشبینانه ترین و بدبینانه ترین حالت ممکن برای قیمت دلار

قیمت دلار در سال ۱۴۰۰ شمسی به میزان فروش نفت، الحاق ایران به اف ای تی اف و لغو تحریم ها و آزادسازی منابع ارزی کشور و نوع سیاست گذاری دولتی که از 12 مرداد ۱۴۰۰ شمسی سکان را در دست میگیرد و باید با مجلس انقلابی یازدهم همراه شود، بستگی دارد. در خوش بینانه ترین حالت، قیمت دلار در سال ۱۴۰۰ زیر  15000 تومان نخواهد بود. در بدبینانه ترین حالت نیز پیش بینی می شود که دلار آمریکا در سال اینده ، متغیرات بنیادی قوی برای تثبیت بالای 40 هزار تومان نداشته باشد.

حتما بخوانید : همه چیز درباره FATF ؛ داستان های موافقان و مخالفان چیست؟

لذا دلار سال آینده را می توان در محدوده 20 هزار تومان و 35 هزار تومان تصور کرد. با این حال، همچنان سرمایه گذاری روی دلار به نسبت جذابیت های بازارهای موازی مثل قیمت سرکوب شده سهام، گزینه جذابی برای سرمایه گذاری بلند مدت نیست. با توجه به اینکه رمزارزها و سهام بورس ایران، احتمالا در سال ۱۴۰۰ با رشد قیمتی همراه شود، همچنان این کالاهای غیرملموس بهتر است برای سرمایه گذاران آگاه، بخشی از پرتفو بلند مدتی را تشکیل دهد.