بیت کوین کدام خلأ اقتصاد خانوار را نشان می دهد؟

نتایج نظرسنجی چندی پیش ایسپا (مرکز افکارسنجی جهاد دانشگاهی) نشان داده است که فارغ از 34 درصد جمعیت که پولی برای پس انداز ندارند، حدود 40 درصد جامعه همچنان روش‌های سنتی سپرده گذاری در بانک و خرید ملک را به عنوان گزینه پس انداز انتخاب می کنند. در این میان 11 درصد به سمت طلا و سکه و ارز رفته اند و سهم کارآفرینی فقط 6/10 و بورس فقط و فقط 5/1 درصد است. این تصویر کلی از پس انداز براساس نظرسنجی در ابتدای سال 98 است و در شرایطی ارائه شده است که گزینه های همراه با خطر نظیر موسسات مالی غیرمجاز، سرمایه گذاری در برخی شرکت‌ها با وعده سودهای بالا و خرید و فروش بیت کوین جایی ندارد. با این حال تحولات دو ماه اخیر و جهش قیمت بیت کوین، بار دیگر تلاش برای پس انداز در موضوعی همراه با خطر را زنده کرد و کم و بیش از گوشه و کنار می شنویم که تمایل به خرید ارزهای دیجیتال از جمله بیت کوین افزایش یافته است. اگر به اتفاقات چند سال گذشته اقتصاد ایران نگاهی بیندازیم می بینیم که فارغ از مردمی که فاقد پس انداز هستند یا به هر دلیلی پس انداز در حوزه های سنتی بانک و ملک را مدنظر دارند، بخشی از مردم به دنبال پس اندازی همراه با خطر هستند و ترجیح می دهند خطر پس انداز در برخی زمینه ها را با توجه به سود بالای آن به جان بخرند. شاید بتوان این معضل را در قالب سواد مالی پایین و البته ساختار همراه با نوسان‌های شدید اقتصاد ایران جست وجو کرد. اکنون که بیت کوین و سایر ارزهای دیجیتال مهمان ناخوانده اقتصاد ایران شده اند و بخشی از سرمایه مردم به خرید و فروش این ارزها یا ماینینگ آن‌ها رفته است، باید منتظر بود که شکسته شدن حباب این ابزار سرمایه گذاری و محدودیت‌هایی که توسط دولت در مسیر این ابزار در حال ایجاد است، چه بر سر سرمایه گذاران این بخش از جمله سرمایه های خرد مردمی خواهد آورد.این اتفاق خلأ تاریخی اقتصاد ایران را نشان می دهد که ابزارهای پس اندازی که همزمان با سود بالا و نوسان شدید، بتواند اصل سرمایه را تضمین دهد، چندان وجود ندارد و در بخش‌هایی مثل بورس که این امکان وجود دارد، سواد مالی جامعه برای حضور در آن عرصه به میزان کافی نیست.

نویسنده : مهدی حسن زاده روزنامه نگار

منبع:خراسان