نقدینگی کنترل نشود ، فشار بر قیمت ارز بالا می رود

بازار کوچک اسکناس ارز ایران که هر چند بسیار کوچک است اما اهمیت بسیار بالایی دارد.  نرخ دلار اتفاقا در این بازار از محل تلاقی عرضه و تقاضا به دست می‌آید و تاثیرش در همه بخش‌های اقتصادی روشن است. مجموعه عوامل اقتصادی نیز بر این نرخ اثر می‌گذارد و یکی از فاکتورهای مهم در تعیین این نرخ تورم نیست، بلکه حجم نقدینگی موجود در بازار ایران است و این حجم نقدینگی از دو عنصر پول و شبه پول تشکیل شده است. پول پرقدرت قابلیت تبدیل سریع به دلار را دارد، پول البته تنها اسکناس و مسکوکات نیست بلکه تمام سپرده‌ها، چک‌های صادره، چک‌پول و … را تشکیل می‌دهد و شبه پول نیز سپرده‌های بلندمدت و نقدینگی وارد شده به صندوق‌های سرمایه‌گذاری و … را شامل می‌شود.

در سال ۱۳۹۶ حدود ۸۸ درصد از حجم نقدینگی ایران شبه پول و ۱۲ درصد پول بود. این بدان معنا بود که مردم چندان تمایلی به شکار فرصت نداشتند و پول خودشان را سپرده‌گذاری بلندمدت کرده بودند اما در طول زمان اگر بررسی کنید، می‌بینید پس‌اندازها به حساب جاری و سپرده‌های کوتاه‌مدت منتقل شده تا سریع قابلیت تبدیل را داشته باشند.

حجم پول در اقتصاد مرتب در حال افزایش است و این رویه احساس ناامنی دارد چرا که تغییرات قیمتی سیگنال منفی به مردم می‌دهد. حجم پول از حدود ۱۲ درصد به ۳۸ درصد افزایش یافته و این مهمترین عامل اقتصادی برای اثرگذاری در نرخ دلار است پس تا زمانی که درصد پول پایین نیاید، چشم‌انداز نرخ دلار افزایشی است و این عامل اتفاقا در نرخ تورم نیز افزایش خواهد یافت. اگر درصد پول در همین محدوده باقی بماند یا حتی افزایش یابد، روند قیمت دلار نیز افزایشی خواهد بود. در نهایت اگر این نقدینگی ازسوی بانک مرکزی مدیریت نشود، فشار بر قیمت ارز بالا خواهد بود. منبع